# Treningowe ABC: tętno spoczynkowe

> Tętno spoczynkowe to prosty wskaźnik gotowości do treningu. Jak je mierzyć, co mówi o kondycji serca i kiedy zmiana wartości powinna Cię zaniepokoić?

Autor: Dorian Rochowski · Opublikowano: 2022-11-16 · Aktualizacja: 2026-05-02
Źródło: https://fitnessowy.net/treningowe-abc-tetno-spoczynkowe/

**Tętno spoczynkowe** **to liczba uderzeń serca na minutę podczas spoczynk**u. Jest to dobry wskaźnik poziomu sprawności fizycznej i ogólnego stanu zdrowia, ale także wartość która pozwala monitorować efekty i objętość treningową. **O osób nietrenujących [tętno](https://fitnessowy.net/wysokie-tetno-podczas-biegania-norma-czy-problem/) spoczynkowe wynosi zazwyczaj od 60 do 100 uderzeń na minutę**. W przypadku stwierdzenia tętna spoczynkowego poniżej 60 bpm mówimy o **bradykardii**, a powyżej 100 - o **tachykardii**.
U osób trenujących, szczególnie sporty wytrzymałościowe poziom 40-50 uderzeń serca na minutę w spoczynku, choć kwalifikujący się do bradykardii, nie musi być alarmujący. Spadek tętna spoczynkowego w takim przypadku wynika z postępujących [adaptacji organizmu do wysiłku](https://fitnessowy.net/adaptacja-organizmu-do-wysilku-fizycznego/).

## Co wpływa na poziom tętna spoczynkowego?

Istnieje wiele rzeczy, które mogą wpływać na ilość uderzeń naszego serca w stanie spoczynku, w tym:

- Płeć (kobiety mają tętno spoczynkowe wyższe o 5-10 bpm)
- Wiek
- Poziom sprawności fizycznej
- Stres
- Stan zdrowia serca i układu naczyniowego
- Przyjmowane leki
- Jakość i ilość snu

Tętno spoczynkowe (**RHR** - z angielskiego ***Resting Heart Rate***) może się zmieniać w ciągu dnia. Zwykle jest wyższe w chwilach stresu, tak psychicznego jak i fizycznego, stąd jego pomiar najlepiej wykonać rano.

## Jak zmierzyć tętno spoczynkowe?

Na chwilę obecną **najlepszą informację o naszym RHR otrzymamy z zegarka sportowego lub opaski smart**. Tego typu urządzenia są wyposażone standardowo w nadgarstkowy pomiar tętna, który choć nie jest tak dokładny w mierzeniu intensywnych aktywności, to się świetnie sprawdza do całodziennego monitorowania pracy naszego serca. Informacje o tętnie spoczynkowym znajdziemy w takim przypadku zarówno na ekranie opaski sportowej / zegarka, jak i w dołączonej aplikacji.

![zegarek pomiar tętna](https://fitnessowy.net/wp-content/uploads/2022/11/tetno-spoczynkowe-pomiar-1024x684.jpg)

*Podstawową funkcją zegarków i opasek smart jest całodobowy pomiar tętna.*

Jeśli nie dysponujemy zegarkiem sportowym czy opaską - nic straconego. Jesteśmy w stanie wykonać pomiar za pomocą zwykłego [pulsometru Bluetooth](https://fitnessowy.net/jaki-pulsometr-kupic-poradnik/) lub nawet klasycznego ciśnieniomierza. Kluczem jest wyciszenie organizmu przed pomiarem. Możemy w tym celu położyć się nieruchomo na kanapie, z przygotowanym do pomiaru pulsometrem lub ciśnieniomierzem. Wykonanie sprawdzianu po 5-cio minutowym wyciszeniu powinno dać nam względnie wiarygodną informację o obecnym poziomie RHR.

## Dlaczego tętno spoczynkowe jest ważne?

Ilość uderzeń serca na minutę w spoczynku jest dobrym wskaźnikiem poziomu sprawności fizycznej i ogólnego stanu zdrowia. Niższe RHR zwykle oznacza, że Twoje serce jest bardziej wydajne w pompowaniu krwi i że jesteś w lepszej formie fizycznej. **Mimo iż normy mówią o zakresie 60-100 jako prawidłowym, z doświadczenia trenerskiego mogę stwierdzić że zdecydowana większość osób trenujących - nawet rekreacyjnie - może pochwalić się tętnem spoczynkowym poniżej 70 uderzeń serca na minutę**. Tętno spoczynkowe powyżej 80-85 uderzeń serca na minutę zwykle spotykam u osób prowadzących całkowicie siedzący tryb życia, nałogowych palaczy lub ludzi z nadwagą.

Warto wiedzieć, że **codzienny pomiar tętna spoczynkowego (np. zegarkiem) pozwala także wychwycić moment gdy trenujemy zbyt mocno, lub łapią nas infekcje**. W moim przypadku w okresie bardzo ciężkich treningów tętno spoczynkowe wzrasta o 5 uderzeń na minutę następnego dnia po treningu. Podczas infekcji Covid'em moje tętno spoczynkowe wzrosło z ~52-53 uderzeń na minutę do ponad 75.

![tętno spoczynkowe kolarza](https://fitnessowy.net/wp-content/uploads/2022/11/kolarz-od-tylu-1024x684.jpg)

*Sportowcy wytrzymałościowi - biegacze, kolarze, biathloniści i pływacy mogą pochwalić się jednymi z najniższych poziomów RHR.*

## Tętno spoczynkowe u biegacza lub rowerzysty

W zasadzie każdy biegacz lub rowerzysta choć raz porównał swoje tętno spoczynkowe z kolegą lub koleżanką, i zastanawiał się, jak wygląda na tle innych. . Chociaż nie ma jednej "właściwej" liczby, **normalne tętno spoczynkowe dla wytrenowanego rowerzysty czy biegacza wynosi zazwyczaj od 40 do 60 uderzeń na minutę**, choć znane są przypadki sportowców osiągających znacznie niższe wartości tętna. Przykładowo, nieoficjalnym rekordzistą świata jest biathlonista **Martin Fourcade**, który może pochwalić się tętnem spoczynkowym na poziomie 25(!) uderzeń serca na minutę[1]. Inni znani sportowcy, co do których znane są wartości tętna spoczynkowego to między innymi:

- Michael Phelps - 38 bpm
- Miguel Indurain - 28 bpm
- Chris Boardman - 38 bpm

Musisz jednak pamiętać, że tętno spoczynkowe, podobnie jak [VO2Max](https://fitnessowy.net/czym-jest-vo2max/), jest parametrem który ma tylko ograniczony wpływ na Twoje wyniki sportowe. **Najważniejsza jest efektywność działania Twojego ciała jako całości, a nie tylko jego wybrane parametry.**
